Şifremi Unuttum
Arama
 
Uzman

Uzman
  Uzmanlar Ne Diyor?   Geri
   
 
Neden Şişmanlıyoruz? 
Diyetisyen Serap Orak Tufan

Neden Şişmanlıyoruz?

Diyetisyen Serap Orak Tufan

Vücut ağırlığı ile şişmanlık ayrı kavramlar olup, sadece vücut ağırlığının yüksek olması, kişinin şişman olduğu sonucunu doğurmaz. Vücut ağırlığının yanı sıra vücut tipi ve cinsiyet de şişmanlık derecesini belirlemede rol oynar.

Şişmanlık, kişinin yaşına, cinsiyetine ve boyuna göre Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından belirlenen normal standartların üstünde bir vücut ağırlığına ve yağ oranına sahip olmasıdır. Vücut ağırlığına göre şişmanlık derecesi sınıflandırılmaktadır. Ancak vücut ağırlığı her zaman tek başına belirleyici değildir. Vücut tipi ve cinsiyet de sınıflandırmada önemli rol oynar. Özellikle erkeklerde kas kitlesinin çok artabileceği de düşünülürse; tek başına vücut ağırlığının yüksek olması, kişinin şişman olduğu anlamına gelmez. Aynı zamanda yağ oranının da ölçülmesi gereklidir.

Beden Kitle İndeksi - BKİ (Body Mass Index -BMI) olarak bilinen oran, kişinin bu sınıflandırmada hangi aralıkta olduğunu gösterir. Beden Kitle İndeksinizi ve İdeal Vücut ağırlığınızı İnce Hesaplar bölümünden öğrenebilirsiniz.

Yaşa göre belirtilen aralığın üstünde bir BKİ değerine sahip olmak, kilolu / şişman sınıfına geçildiğini gösterir. Obezite (aşırı şişmanlık) söz konusu olduğunda, vücut pek çok sağlık riskine davetiye çıkarmış ve zemin hazırlamış demektir. Şişmanlık doğumdan yetişkin olana dek karşılaşılan bir sorun olabileceği gibi hayatımızın herhangi bir döneminde kısa ya da uzun süre karşılaşabileceğimiz bir sorun da olabilir. Her ne zaman olursa olsun şişmanlamanın temel nedeni, besin olarak alınan günlük kalorinin (enerjinin) vücudun harcama kapasitesinin üstünde olmasıdır. Alınan enerji / Harcanan enerji oranının artmasıyla beraber; vücut yağ depolamaya başlar. Üstelik bunun aşırı miktarlarda olması da gerekmez. Her gün 200 kcal’lik (yaklaşık 3 dilim ekmek) bir enerji fazlalığının vücut tarafından depolanması 1 ay sonra 1 kg’lık bir yağ dokusu haline dönüşmesiyle sonuçlanır. Kilo verme / diyet döneminde yapılan ufak tefek kaçamaklar bu nedenle zayıflamayı engelleyebilir.

Neden şişmanladığımızı hatırlayalım
Kilo alma / şişmanlama, dengeli beslenmeye aykırı bir durum olup, besin tüketiminin artmasıyla beraber ortaya çıkmaktadır. Ancak hayatımızda bazı dönemler bu durumun oluşmasını kolaylaştıracak yönde zemin hazırlayabilir. Bu etkenlerin başında hareketsizlik gelmektedir. Çünkü besin tüketimi aynı bile kalsa hareketsizlik nedeniyle harcanan enerji azalacak ve denge kilo alma yönünde değişecektir. İş değişikliği, masa başı çalışma, spor yapmayı bırakma, hastalık nedeniyle hareketsiz kalma, ev-iş arası sürekli otomobil kullanma, evde devamlı yatar pozisyonda dinlenme, şişmanlama nedeniyle hareket kısıtlaması vb. nedenler harcanan enerji miktarını azaltır ve kilo almaya neden olur. Hareketsizlik dışında bazı hormon hastalıkları (troid, böbrek üstü bezi, pankreas vb.), depresyon, gebelik (hamilelik) ve/veya emzirme (lohusalık) dönemi, bazı ilaç tedavileri (kortizon, kemoterapi vb.), iştah fazlalığı gibi durumlar da şişmanlamaya neden olmaktadır.

Şişmanlığa giden yolda en belirgin hatalı davranışlar şu şekilde ortaya çıkar:
o Aşırı yemek (porsiyon fazlalığı)
o Çok çeşitli ve fazla yemek
o Hızlı yemek
o Az çiğneyerek, çabuk çabuk yutmak
o Az su içmek
o Öğün atlamak ve ara öğün yapmamak
o Öğünlerde az yemek
o Televizyon veya bilgisayar başında yemek tüketmek
o Davet ve iş yemeklerinde fazla yemek tüketmek
o Fazla alkol tüketmek
o Yatıncaya kadar bir şeyler yemek
o Yüksek kalorili besinler tercih etmek (Tatlılar, yağda kızartmalar vb.)
o Et ve hamur işi ağırlıklı beslenmek
o Sebze ve meyveyi az sıklıkta yemek
o Hazır besinleri sık sık yemek (fast food)
o Hareketsizlik
o Geç uyanmak, güne geç başlamak

Bu maddelerden birkaç tanesinin bile bir arada bulunması, kilo alma yolunda kaçınılmaz bir yön çizmektedir.



 
Mavi Yeşil Günlüğüme ekle Yazdır Arkadaşına Öner
Uzmanlar Ne Diyor Hafif Ye Hafif Yaşa Mavi Yeşil Sıkça Sorulan Sorular

Kullanım Koşulları Gizlilik Bildirimi Site Haritası İletişim Kampanya Katılım Koşulları
 
Ülker Logo
RSS